
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका सभापति गगनकुमार थापा र नेकपा एमालेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीबीच गुन्डुमा भएको भेटवार्ताले नेपाली राजनीतिमा नयाँ बहस सिर्जना गरेको छ। मंगलबार साँझ ओलीलाई भेट्न गुन्डु पुगेका थापाले करिब एक घण्टा छलफल गरेका थिए।
थापा निकट स्रोतका अनुसार भेटको मुख्य विषय मधेश प्रदेशमा संकटमा परेको कांग्रेस नेतृत्वको सरकार जोगाउने विषय थियो। तर भेटवार्ता मधेश प्रदेशको राजनीतिक अवस्थामै सीमित नभई समसामयिक राष्ट्रिय राजनीतिका विषयमा समेत केन्द्रित रहेको कांग्रेस नेताहरूले बताएका छन्।
कृष्णप्रसाद यादव नेतृत्वको मधेश प्रदेश सरकार एमालेले समर्थन फिर्ता लिएपछि अल्पमतमा परेको छ। १५ बुँदे सहमति कार्यान्वयन नभएको भन्दै गत ३० असोजमा एमालेका चार मन्त्रीले सामूहिक राजीनामा दिएर सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ता लिएका थिए।
प्रदेशसभामा २३ सांसद रहेको एमाले सरकारबाट बाहिरिएपछि मुख्यमन्त्री यादवमाथि राजनीतिक दबाब बढेको छ। हाल उनको पक्षमा कांग्रेसका २२ र नेकपाका १५ सांसद गरी ३७ सांसद रहेको बताइएको छ। अर्कोतर्फ २७ सांसद रहेको जसपा नेपाल र १२ सांसद रहेको जनमत पार्टी विपक्षमा छन्।
मुख्यमन्त्री यादवले आगामी ३० कात्तिकभित्र विश्वासको मत लिनुपर्ने अवस्था छ। सरकारको अस्तित्व जोगाउन कांग्रेस नेतृत्वले विभिन्न राजनीतिक दलसँग संवाद अघि बढाइरहेको छ। यही परिस्थितिमा थापा ओलीसँग छलफल गर्न गुन्डु पुगेको कांग्रेस नेताहरूको भनाइ छ।
तर भेटवार्तामा मधेश प्रदेशको सरकारबाहेक राष्ट्रिय राजनीतिक परिस्थितिबारे पनि छलफल भएको कांग्रेस सहमहामन्त्री रामहरि खतिवडाले बताएका छन्। उनका अनुसार विपक्षी दल तथा पूर्वन्यायाधीशहरूसँग समेत संवाद गर्ने प्रयास भइरहेको छ।
विशेष महाधिवेशनबाट कांग्रेस सभापति बनेपछि थापाले ओलीसँग गरेको यो तेस्रो भेट भएको एमाले स्रोतको दाबी छ। यसअघिका भेटमा अन्य नेताहरूको समेत सहभागिता रहे पनि यसपटक भने दुई नेताबीच व्यक्तिगत रूपमा छलफल भएको बताइएको छ।
ओली र थापाबीचको भेटलाई पछिल्लो राजनीतिक घटनाक्रमसँग जोडेर पनि हेरिएको छ। गत १५ कात्तिकमा कांग्रेसले पत्रकार सम्मेलनमार्फत सरकारको स्वेच्छाचारी कार्यशैलीविरुद्ध सशक्त प्रतिवाद गर्ने घोषणा गरेको थियो। त्यसै साँझ प्रधानमन्त्री बालेन शाहले सामाजिक सञ्जालमा चेतावनीपूर्ण अभिव्यक्ति दिएका थिए।
प्रधानमन्त्रीको उक्त अभिव्यक्तिपछि १६ कात्तिकमा सभापति थापाले पनि सामाजिक सञ्जालमार्फत आफू नडराउने आशयको प्रतिक्रिया दिएका थिए। त्यसको केही दिनपछि ओलीसँग भएको भेटले राजनीतिक वृत्तमा थप चासो बढाएको हो।
एमाले सचिव महेश बस्नेतले ओली र थापाबीचको संवादलाई राष्ट्रिय राजनीतिमा नयाँ मोडका रूपमा व्याख्या गरेका छन्। उनका अनुसार दुई नेताबीचको छलफलले यसअघि कायम राजनीतिक दूरी घटाउँदै सहकार्यको सम्भावनालाई अघि बढाएको छ।
भेटवार्ताको पहल थापाको सचिवालयबाट भएको एमाले निकट स्रोतको दाबी छ। यस भेटलाई दुई प्रमुख दलबीच संवादको नयाँ ढोका खुलेको रूपमा एमाले पक्षले लिएको छ।
थापा गुन्डुबाट बाहिरिएपछि सचिव बस्नेतले सामाजिक सञ्जालमा राष्ट्रिय हित, लोकतान्त्रिक व्यवस्था र संस्थागत स्थायित्वका विषयमा साझा धारणा निर्माण गर्ने प्रयास सुरु भएको उल्लेख गरेका थिए। उनले भदौ २३ र २४ गतेका घटनापछि एमाले तथा अध्यक्ष ओलीप्रति कांग्रेस र अन्य राजनीतिक शक्तिको दृष्टिकोणमा परिवर्तन आउन थालेको दाबीसमेत गरेका छन्।
यद्यपि कांग्रेस सहमहामन्त्री खतिवडाले भने भेटवार्तालाई अन्य राजनीतिक अर्थ लगाउन आवश्यक नरहेको बताएका छन्। पत्रकारमाथि भइरहेको धरपकड, न्यायालयमाथिको आक्रमण र कर्मचारीमा देखिएको त्रासको वातावरणजस्ता विषयमा विपक्षी दलहरूसँग छलफल भइरहेको उनको भनाइ छ।
यसअघि कांग्रेस संसदीय दलका नेता भीष्मराज आङ्देम्बेको पहलमा विपक्षी दलहरूबीच संसदीय सहकार्यका विषयमा छलफल हुँदै आएको थियो। तर प्रमुख विपक्षी दलका सभापति थापाले अन्य विपक्षी दलका शीर्ष नेताहरूसँग सामूहिक राजनीतिक संवाद भने अघि बढाएका थिएनन्।
जेनजी आन्दोलनप्रतिको फरक दृष्टिकोणका कारण एमाले र कांग्रेस नेतृत्वबीच राजनीतिक दूरी कायम रहँदै आएको थियो। त्यसैले ओली र थापाबीचको पछिल्लो भेटलाई अर्थपूर्ण रूपमा हेरिएको छ।
एमाले निकट स्रोतका अनुसार गुन्डुमा भएको भेटवार्ता दुई नेताबीचको संवादको सुरुवात मात्र हो। केही दिनभित्र पुनः भेट गर्ने विषयमा समेत कुराकानी भएको बताइएको छ।
मधेश प्रदेश सरकारको भविष्य, विपक्षी दलहरूबीचको सहकार्य र राष्ट्रिय राजनीतिक ध्रुवीकरणको पृष्ठभूमिमा भएको ओली–थापा भेटले आगामी दिनमा नेपाली राजनीतिमा नयाँ समीकरणको सम्भावनालाई थप चर्चामा ल्याएको छ।